E-Ticarette Yapay Zeka Kullanımı Artıyor: Hukuki Boşluklar Fırsatları Engelliyor
Ticaret Bakanlığı tarafından yayımlanan son rapor, Türkiye'deki e-ticaret sektöründe yapay zeka teknolojilerinin giderek daha fazla benimsendiğini ortaya koyuyor. Yapılan geniş çaplı araştırmaya göre, ülkedeki e-ticaret işletmelerinin büyük bir çoğunluğunun, ürün ve hizmetlerini tanıtmak, geliştirmek ve müşteri ilişkilerini yönetmek amacıyla yapay zekadan yararlandığı belirlendi. Bu durum, dijitalleşme sürecinde yapay zekanın ne denli kritik bir rol üstlendiğini bir kez daha kanıtlar nitelikte.
Raporda yer alan anket sonuçları, e-ticaretle uğraşan firmaların yaklaşık yüzde 75'inin çeşitli seviyelerde yapay zeka araçlarını aktif olarak kullandığını gösteriyor. Bununla birlikte, firmaların önemli bir kısmının bu teknolojileri henüz başlangıç aşamasında ve sınırlı kapsamda değerlendirdiği de dikkat çekiyor. Detaylı incelemeler, işletmelerin yüzde 38,6'sının yapay zekayı yalnızca deneme amaçlı, çok düşük bir seviyede kullandığını, yüzde 25,1'lik bir kesimin ise düşük-orta düzeyde bir entegrasyon sağladığını ortaya koyuyor. Bu veriler, yapay zeka adaptasyonunda henüz katedilmesi gereken önemli bir mesafe olduğunu işaret ediyor.
Yapay zekanın e-ticaretteki kullanım alanları incelendiğinde, içerik üretiminin öne çıktığı görülüyor. Son 12 ay zarfında firmaların yüzde 83,4'ü, ürün açıklamaları, pazarlama metinleri ve görselleri hazırlamak için yapay zekadan faydalanmış durumda. Müşteri hizmetlerinde ise chatbot (sohbet robotu) uygulamalarının yaygınlığı dikkat çekiyor; firmaların yüzde 24'ü bu alanda yapay zekayı kullanıyor. Bunun yanı sıra, kişiselleştirilmiş ürün tavsiyeleri sunmak amacıyla yapay zeka kullananların oranı yüzde 19,9'a ulaşırken, sesli komutlarla ürün arama veya sipariş verme süreçlerinde bu teknolojiden yararlananların oranı yüzde 16,8 olarak kaydedildi.
Teknolojinin benimsenme hızına paralel olarak, firmaların yapay zeka çözümlerine olan ilgisi de artmış durumda. Son bir yıllık dönemde, e-ticaret şirketlerinin yaklaşık yarısı, hazır yapay zeka tabanlı ürün, yazılım veya hizmet alımını gerçekleştirdi. Bu alanda yapılan yatırımların yanı sıra, firmaların yüzde 20,4'ü çalışanlarına temel yapay zeka eğitimleri sağlarken, yüzde 14,1'lik bir kesim bu alana özel personel istihdam etti veya mevcut çalışanlarını bu yönde yönlendirdi. Dışarıdan uzman veya ajans desteği alan firmaların oranı ise yüzde 13,4 olarak belirlendi.
Raporda öne çıkan bir diğer önemli bulgu ise yapay zeka teknolojilerinin yaygınlaşmasının önündeki engeller. İşletmelerin karşılaştığı temel sorunlar arasında hukuki belirsizlikler, güvenlik endişeleri ve finansman eksikliği başı çekiyor. Özellikle, harici finansman kaynaklarının yetersizliği yüzde 62,8'lik bir oranla en büyük engel olarak gösterilirken, yapılan yatırımın geri dönüşünü öngörmedeki zorluklar da yüzde 54,4'lük bir oranla önemli bir sorun teşkil ediyor. Bu durum, yapay zekanın sunduğu potansiyelin tam olarak hayata geçirilmesi için hukuki çerçevelerin netleştirilmesi ve finansal destek mekanizmalarının güçlendirilmesi gerektiğini vurguluyor.
