Trump, tehditten ateşkesi kabul etmeye nasıl ikna oldu? 10 saatlik dönüşün perde arkası
ABD Başkanı Donald Trump, İran’a yönelik sert tehditlerle başlayan günün sonunda geri adım attı.
Sabah “bir medeniyet yok olacak” diyen Trump, akşam saatlerinde Hürmüz Boğazı şartıyla iki haftalık ateşkesi kabul etti.
The Wall Street Journal 10 saat 26 dakikalık kritik sürecin perde arkasını yazdı.
Salı günü, Türkiye’de saatler 15.06’yı gösterirken, yani ABD’nin başkenti Washington DC’de sabah 8:06’yken Başkan Trump, başkanlığının en dramatik ültimatomunu verdi: İran önümüzdeki 12 saat içinde bir anlaşmaya varmazsa, “bütün bir medeniyet bu gece yok olacak ve bir daha asla geri getirilmeyecek.”Uzun zamandır maksimalist tehditlere dayanan bir başkan için bile, 85 kelimelik bu paylaşım bir başlangıçtı.
Oval Ofis’ten yabancı elçiliklere ve şirket ofislerine yayılan bu paylaşım, Trump’ın saat 20:00’deki son tarihine doğru geri sayımı başlattı ve dünyanın en güçlü adamının ne yapmaya hazır olduğu konusunda çılgın bir küresel tahmin oyununa yol açtı.Sürenin dolmasına 90 dakikadan az bir süre kara Trump geri adım attı ve sosyal medya paylaşımında İran ile iki haftalık bir ateşkes konusunda anlaştığını ve Hürmüz Boğazı’nın derhal yeniden açılması şartıyla saldırıları askıya alacağını yazdı.Amerikan The Wall Street Journal gazetesi, Washington DC’de sabah 08.06’da başlayan ve 18.32’de sona eren o en uzun günün öyküsünü yazdı.
Haberde geçen bütün saatler Washington DC saati, Türkiye 7 saat ileride.Trump, günlerdir İran’ın köprülerini, enerji santrallerini ve diğer sivil altyapısını bombalayacağı konusunda uyarıda bulunmuş ve ülkenin halkının “özgürlüğe sahip olmak için buna katlanmaya razı olacağını” ısrarla belirtmişti. 93 milyonluk bir ülkeyi yok etme tehdidinde bulunurken, aynı zamanda felaket niteliğindeki saldırıları önlemek için bir anlaşmaya da kapı aralamış gibi görünüyordu.Salı sabahı “KİM BİLİR?” diye yazdı. “Bu gece, dünyanın uzun ve karmaşık tarihinin en önemli anlarından birinde bunu öğreneceğiz.”Saatler geçtikçe, Papa Leo’dan aktör Ben Stiller’a kadar herkes Trump’ı geri adım atmaya çağırdı.
Yönetim yetkilileri, Trump’ın tehdidinin bir blöf mü yoksa bir tırmanışın başlangıcı mı olduğunu çözmeye çalışan yöneticilerden ve siyasi müttefiklerden gelen telefonları yanıtladı.Avrupalı yetkililer bir telefon görüşmesinde bir araya geldiler ve büyük ölçüde Trump’ın geri adım atacağına ikna oldular.
Wall Street günü, daha önce gelip geçen diğer Trump son tarihleri gibi, büyük ölçüde felaketsiz geçmesini bekledikleri bir müzakere taktiği olarak ele aldılar.
TRUMP'TAN ÇIKIŞ YOLU ARAYIŞI Trump’ın sosyal medya paylaşımı, dünya çapındaki grup sohbetlerini hareketlendirdi ve ABD müttefikleri ile arabulucular arasında bir çıkış yolu bulma veya daha fazla zaman kazanma telaşına yol açtı.Tehdit İran’da yankılanırken, birçok vatandaş elektrik ve gaz kesintilerine hazırlanıyor ve şehirde kalmanın mı yoksa kırsala kaçmanın mı daha güvenli olacağını tartışıyordu.
Bazıları eski kamp ocaklarını tozdan arındırıp gaz bidonlarını doldurdu. 42 yaşındaki bir İranlı kadın, beş haftalık savaş ve yıllarca süren baskı ve ekonomik krizi hatırlatarak, “Acı yeterince derinleştiğinde korku kaybolur” dedi.Trump’ın paylaşımından 30 dakikadan kısa bir süre sonra, bir Arap hükümetinden yetkililere göre, İranlı yetkililer Mısır’a Tahran’ın ABD müzakerecileriyle doğrudan iletişimi kestiğini bildirdi.
Birden fazla Arap hükümetinden yetkililer, başkanın tehdidinin, İran altyapısına saldırılması durumunda bölgeyi karanlığa gömeceğini belirten İran’ın sertlik yanlısı İslam Devrim Muhafızları üzerinde muhtemelen ters etki yaratacağı konusunda uyardı.Trump’ın paylaşımı, İsrail’de insanların Hamursuz bayramının sonuna hazırlanırken manşetlere taşındı.
Eski İsrail Başbakanı Ehud Olmert, İran füze tehdidine dair sirenler İsrail’in merkezinde çalmaya başlamadan hemen önce mesajı okudu ve evinin sığınağına girdi.
Olmert sığınaktan yaptığı açıklamada, “Başkan Trump’ın açıklamasını olduğu gibi kabul etme eğiliminde değilim,” dedi. “Sanırım kastettiği şey rejimi yok edeceğimizdi.
İran medeniyetinin tamamen veya kısmen yok edilmesini kabul edemeyiz diye düşünüyorum.”Sabah saat 9’da Savunma Bakanı Pete Hegseth ve Genelkurmay Başkanı General Dan Caine, ABD Merkez Komutanlığı Komutanı Amiral Brad Cooper ile günlük video konferans görüşmesine katıldılar.
İki ABD yetkilisine göre, Cooper ve Pentagon’daki askeri planlamacılar, İran’ın enerji altyapısına yönelik olası saldırılara hazırlanıyorlardı.
Askeri planlamacılar, askeri avukatlar tarafından zaten incelenmiş ve onaylanmış olan mevcut hedef listelerini çıkardılar.Yetkililer, hedef listesinin Trump’ın “İran’daki her enerji santrali devre dışı kalacak, yanacak, patlayacak” tehdidinden çok daha az olduğunu söyledi.
Yetkililer, her hedefin yasal olarak uygulanabilir olduğunu, çünkü İran’ın askeri ve güvenlik güçleriyle açık bir bağlantısı olduğunu ve sivil nüfusa aşırı zarar vermeyeceğini belirtti.
ABD yetkililerine göre, ABD ordusu gece boyunca Harg Adası’ndaki 50’den fazla hedefi bombaladı, ancak petrol altyapısına saldırmadı.Pentagon sözcüsü Sean Parnell, “Tüm Bakanlık Başkanın talimatları doğrultusunda hareket eder ve askeri hedeflerini aksatmadan yerine getirecektir” dedi. "KRALIN ÇIPLAK OLDUĞUNU GÖRECEĞİZ" Trump’ın tehdidi, Trump müttefikleri ve etkileyicileri arasında benzer tartışmaları tetikledi ve canlı yayınlarda ve podcast’lerde hararetli spekülasyonlara yol açtı.
İki milyondan fazla takipçisi olan sosyal medya kişiliği Tim Pool, Wall Street Journal ile yaptığı bir röportajda, “Tehditkar ve çılgın görünmeye çalışıyor” dedi.
Trump sözünü tutmazsa, “kralın çıplak olduğunu göreceğiz… Bu onun son hamlesi olacak” dedi takipçileri için çektiği bir videoda.NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, Trump’ın sosyal medya paylaşımını yayınladığı sırada Washington’a doğru uçaktaydı.
